U nedjelju, 25. juna ove godine, bit će održan događaj koji predstavlja značajan korak na putu za umrežavanje istraživačkog potencijala koji Bosna i Hercegovina ima!
Naime, tog dana bit će organizirano trominutno takmičenje u predstavljanju teze (3MT). Riječ je o izazovu za bachelor i master studente, te doktorande (Ph.D.) koji moraju u samo tri minute da „iskomuniciraju značaj svog istraživanja nestručnoj publici“.
Svečana dodjela nagrada okupit veliki broj učesnika, koji dolaze iz desetine zemalja svijeta, a na svečanoj ceremoniji najboljim učesnicima bit će dodijeljeno 20.000 KM!
Velika kećerka, velikog oca
Međutim, ono što je posebno zanimljivo, pored ove hvale vrijedne ideje, jeste da će tom prilikom keynote prezentaciju održati prof. dr. Samra Turajlić sa Francis Crick Institute u Velikoj Britaniji.
Riječ je o jednoj od vodećih medicinskih onkologa, istraživačica raka u Evropi i kćerki legendarnog potpredsjednika Vlade RBiH, odnosno bivšeg uglednog direktora „Energoinvesta“, rahmetli Hakije Turajlića, koji je ubijen u januaru 1993. godine pri povratku sa sarajevskog aerodroma gdje se sastao sa delegacijom Republike Turske kojoj agresorske snage nisu dozvolile ulazak u grad. Za ovaj zločin, gdje su sramnu ulogu odigrale francuske snage dozvolivši agresorskim vojnicima da otvore transporter u kojem se nalazio rah. Turajlić, nažalost, niko nije odgovarao.
Prof. dr. Samra Turajlić danas vodi laboratoriju za dinamiku raka na Institutu Francis Crick u Londonu, koja se fokusira na razumijevanje kako se rak razvija. Također, radi i kao onkolog u Royal Marsdenu. Studirala je medicinu na Univerzitetu Oksford, gdje je diplomirala je 1999. godine prije nego što je nastavila medicinsko usavršavanje na UCL Medical School u Velikoj Britaniji, objavio je Edhem (Eddie) Čustović, naš Tuzlak koji živi u Australiji i autor je “revolucioanrnih invovacija”.
Kako se razvija rak
Prof. dr. Samra doktorirala je u laboratoriji Richarda Maraisa na Institutu za istraživanje raka, gdje je radila na prvom ciljanom liječenju raka kože melanoma.
Pridružila se timu Charlesa Swantona kao naučnik kliničar 2014. godine. Zajedno su razvili projekat TRACERx Renal, koji proučava kako se rak bubrega razvija tokom vremena.
Objavljujući svoj rad u Cell naučnom časopisu, tim je otkrio da se karcinom bubrega može klasificirati u tri široke kategorije na osnovu promjena u njihovom DNK: vrlo agresivni, benigni i srednji.
U februaru 2020. godine dobila je stipendiju za UK Advanced Clinician Scientist Fellowship za istraživanje raka za nastavak rada na evoluciji raka bubrega.
Godine 2015. završila je obuku iz medicinske onkologije i postala konsultant medicinski onkolog u Royal Marsdenu, specijalizirana za kožne i urološke karcinome. Nastavila je sa formiranjem vlastite laboratorije na Institutu Francis Crick, postavši vođa grupe 2019. godine.
Ona svoje vrijeme dijeli između klinike i laboratorije.
Hakija bi bio ponosan
U maju 2020. godine prof. dr. Turajlić i drugi na Institutu Francis Crick izvijestili su o novom načinu analize hirurški uklonjenih tumora reprezentativnim uzorkovanjem, što daje potpuniju sliku genetskih promjena unutar tumora. Umjesto analize pojedinačnih uzoraka uzetih iz tumora, nova tehnika miješa ćelije iz različitih područja tumora zajedno.
Tehnika, koja bi mogla pomoći u identifikaciji promjena koje mogu biti ciljane liječenjem, sada se testira u Royal Marsdenu.
O njezinim radovima pisali su i srbijanski mediji.
Nažalost, o radu dr. Turajlić u BiH se – za razliku od raznih učesnika farmi, “zvezda granda” i sličnih jebivjetara – ne znamo toliko, i za to odgovornost snosimo i mi u medijima.
„Njen istraživački rad ima veliki uticaj sa skoro 10.000 citata. To je naša Samra!“, napisao je, uz ostalo, dr. Čustović.
Rahmetli Hakija bi sigurno bio ponosan na svoju Samru. Njezin uspjeh dio je pravde prema tom našem istinskom velikanu.
Neka mu je vječni rahmet i slava.
radiosarajevo.ba
